BateraLabs Donostialdeak 130 proposamen baino gehiago jaso ditu klima aldaketaren aurrean

Bigarren saioan 11 erronka eta 16 jarduera-planteamendu jorratu dira, Donostialdean klima-ekintzako proiektu bat definitzeko, Gipuzkoako hamaika eskualdeetarako milioi bat euroko inbertsioaren esparruan.

José Ignacio Asensio: «BateraLabs-etik sortzen diren ideiak asmo handikoak izatea nahi dugu, baina baita errealistak eta gauzagarriak ere, pertsonen bizitza hobetuko duten eta Gipuzkoa osora zabaldu ahal izango diren proiektu zehatz bihurtzeko gai izango direnak».

Ekimenak herritarren inplikazio handia piztu du Donostialdean. Prozesua hasi zenetik, herritarrek 130 proposamen baino gehiago jaso dituzte hainbat arlotan, hala nola klima aldaketara egokitzea, mugikortasun jasangarria, ekonomia zirkularra, hiri berroneratzea edo biodibertsitatea hobetzea. Ekarpen horiek balio izan dute eskualdearen erronka nagusiak identifikatzeko eta BateraLabsen esparruan egiten ari den lankidetza lana bideratzeko.

Donostialdeko berrogei eragile sozial, ekonomiko eta instituzional inguruk parte hartu dute Gipuzkoako Foru Aldundiko Jasangarritasun Sailak eta Naturklima Klima Aldaketa Fundazioak bultzatutako BateraLabs parte-hartze prozesuaren bigarren saioan. Jardunaldiaren ardatza eskualdean identifikatutako klima-erronkei aurre egiteko proposamen zehatzak egitea, eztabaidatzea eta lehenestea izan da.

Iraunkortasuneko diputatu eta Naturklimako presidente José Ignacio Asensiok nabarmendu duenez, «klima-ekintzak herritarren eta lurraldeko eragileen inplikazioa behar du irtenbide partekatuak eraikitzeko. BateraLabs-etik sortzen diren ideiak anbizio handikoak izatea nahi dugu, baina baita errealistak eta gauzagarriak ere, pertsonen bizitza hobetuko duten eta gure eskualdeen erresilientzia indartuko duten proiektu zehatz bihur daitezen».

Erronkak identifikatzetik proposamenak eraikitzera

Saioa joan den martxoan Donostialdean egindako lehen topaketan hautemandako erronketatik abiatu da. Horiek hiru irizpideren arabera taldekatu eta hautatu dira: Gipuzkoako Foru Aldundiaren eskumenen barruan txertatzea, Jasangarritasun Sailaren lehentasunekin bat etortzea eta bideragarritasun ekonomikoa.

Azken irizpide horren arabera, landutako proposamenek Gipuzkoako hamaika eskualdeetan proiektu bat garatzeko aukera eman behar dute, milioi bat euroko aurrekontu globalarekin. Horrela, partaidetza-prozesutik sortutako ekimenak errealistak izango direla eta jarduera zehatz bihur daitezkeela bermatuko da.

Hori oinarri hartuta, parte-hartzaileek 11 erronkaren eta jarduteko 16 planteamenduren inguruan lan egin dute, bost eremu handirekin lotuta: hiri-osasuna eta -beroa, ekonomia zirkularra, gobernantza, mugikortasun jasangarria eta hiri-berroneratzea.

Hiri-beroa, hondakinak eta mugikortasuna, Donostialdeko kezka nagusien artean

Identifikatutako kezka nagusien artean, tenperaturen igoerara eta bero-boladetara egokitzeko beharra nabarmentzen da, aterpe klimatikoak sortuz eta lan-espazioak eta hiri-inguruneak egokituz, erresilienteagoak izan daitezen. Hiriko bizi-kalitatea hobetzeko neurriak ere planteatu dira, hainbat arazo jorratuz, hala nola trafikoari lotutako kutsadura akustikoa, kirol-ekitaldiak edo garraio-azpiegitura jakin batzuk.

Ekonomia zirkularraren arloan, datozen hamar urteetan hondakinen sorrera % 15 murriztera, materia organikoaren gaikako bilketa eta bereizketa handitzera, itsasertzean hondakinen metaketa murriztera eta hondakinen kudeaketan herritarren erantzunkidetasuna indartzera bideratutako proposamenak aztertu dira.

Mugikortasun jasangarria izan da eztabaidaren beste ardatz nagusietako bat. Parte-hartzaileek neurriak planteatu dituzte trafikoa eta berotegi-efektuko gasen emisioak murrizteko, hiriko puntuen arteko konexioa hobetzeko, garraio publikoaren zerbitzuaren hasiera aurreratzeko eta mugikortasunaren eta hiri-zerbitzu jakin batzuen elektrifikazioan aurrera egiteko.

Era berean, hiri-berroneratzearekin eta biodibertsitatearen hobekuntzarekin lotutako proposamenak landu dira, arreta ingurune berdeagoak sortzean, ekosistemen konektagarritasunean eta hiri-espazioak baldintza klimatiko berrietara egokitzean jarrita.

Azkenik, ingurumen-gobernantzari eta baso-eremuen kudeaketari buruzko gogoeta egiteko ere balio izan du prozesuak, eta, horretarako, basoen kontserbazioa indartzeko eta klima-aldaketaren aurkako borrokan modu eraginkorragoan lagunduko duten kudeaketa-ereduetarantz aurrera egiteko beharra mahaigaineratu da.

Ekintzara igarotzeko proposamenak lehenestea

Lan-metodologia partaidetza-dinamiketan oinarritu da, hautemandako arazoak zehazteko, konponbide bideragarriak definitzeko, ezar daitezkeen espazioak identifikatzeko eta garapenean inplikatutako pertsonak eta eragileak zehazteko.

Lantaldeek egindako proposamenak azaldu dira ondoren, eta lehentasun kolektiboko prozesu baten mende jarri dira. Prozesu horretan, parte-hartzaileek Donostialdeko etorkizun klimatikorako garrantzitsuentzat jotzen dituzten ekimenak bozkatu dituzte.

Lehenetsitako proposamenak klima-ekintzei buruzko herritarren paper-zorroan sartuko dira. Tresna horrek eskualde bakoitzean sortutako ekimenak jasoko ditu, eta inplikatutako administrazio eta eragileei helaraziko zaie, abian jartzen laguntzeko.

Donostialdeko BateraLabs prozesua hirugarren eta azken saio batekin amaituko da. Saio horretan, parte-hartzaileek erabakiko dute eskualdean klima-ekintzako zer proiektu garatuko den, partaidetza-prozesuan lehenetsitako proposamenetatik abiatuta. Horrela, foroak aurrera egingo du erronken identifikaziotik eta deliberazio kolektibotik lurraldean benetako eragina izango duen jarduketa zehatz bat definitzera.