Aurrekontuen onarpena

Diputatuen Kontseiluak, Ogasun eta Finantza Departamentuaren proposamenez, datorren ekitaldirako aurrekontuak prestatzeko jarraibide ekonomiko eta teknikoak onartu ditu.

Jarraibide horien arabera, departamentuek, foru merkataritza sozietateek, foru fundazioek eta foru erakunde autonomoek beraien aurrekontuen aurreproiektuak prestatu eta Ogasun eta Finantza Departamentura bidali dituzte.

Ogasun eta Finantza Departamentuak honako agiri hauek prestatu eta Diputatuen Kontseilura bidali ditu:

  • Foru Aldundiaren, foru merkataritza sozietateen, foru fundazioen eta foru erakunde autonomoaren aurrekontuen aurreproiektua.
  • Zerga propioei lotutako gastu fiskalen aurrekontuaren aurreproiektua.
  • Gipuzkoako Lurralde Historikoaren Aurrekontu Orokorrei buruzko Foru Arauren aurreproiektua.
  • Dokumentazio osagarria (txosten ekonomikoa, memoria, aurrekontu kontsolidatua).

Halaber, proiektuarekin batera Gipuzkoako Ur partzuergoaren, Gipuzkoako Hondakinen Partzuergoaren eta Gipuzkoako Garraioaren Lurralde Agintaritzaren aurrekontuak doaz.

Diputatuen Kontseiluak Gipuzkoako Lurralde Historikoaren Aurrekontuen Proiektua onartu ondoren Batzar Nagusietara bidali zuen proiektuaren aurreko urteko azaroaren 1a baino lehen.

Batzar Nagusiek proiektua tramiterako onartu eta kalifikatu ondoren, batzarkide taldeei bidali zitzaien azterketa egiteko.

Foru gobernua Ogasun eta Finantza Batzordearen aurrean agertu zen aurkeztutako aurrekontuari buruzko informazioa emateko.

Taldeek aurkeztutako emendakinak eztabaidatu ziren, osokoak Batzar Nagusietako Osoko Bileran eta gainerakoak Ogasun eta Finantza Batzordean.

Gipuzkoako Lurralde Historikoko Aurrekontu Orokorrak onartzen dituen Ogasun eta Finantza Batzordeko diktamena Batzar Nagusien onarpenerako aurkeztu zen.

Gipuzkoako Lurralde Historikoko Aurrekontu Orokorrak Gipuzkoako Aldizkari Ofizialean argitaratu ziren eta aurrekontu horien ekitaldiko urtarrilaren 1ean sartu ziren indarrean.

Baldin eta Gipuzkoako Lurralde Historikoaren Aurrekontu Orokorren Foru Araua ez bada onesten ekitaldiko lehen eguna baino lehen, aurreko ekitaldiko aurrekontuak luzatutzat joko dira berehala harik eta aurrekontu berriak Gipuzkoako Aldizkari Ofizialean argitaratu arte.

2020ak mugarri bat jarri du munduko historian, eta, beraz, baita Gipuzkoan ere. COVID-19aren pandemia globalaren etorrerak errotik aldatu du mundua, ordura arte ezagutzen genuen bezala, eta haren ondorioak bizitzaren eremu guztietan nabaritzen dira.

Gaixotasuna iristeak eragin zuen kolpearen ondoren, egungo gizarteek joko arau berrietara egokitu behar izan dute, pandemiaren bilakaerak baldintzatuta. Jarduera ekonomikoa, gizarte harremanak, aisia, mugikortasuna… hori guztia errealitate berriak baldintzatzen du.

Testuinguru horretan, Gipuzkoako Foru Aldundiak hasiera-hasieratik hartu zuen oso konpromiso argia COVID-19aren krisiak gehien kaltetu dituen sektore edo kolektiboak defendatzeko, bai arlo soziosanitarioan, bai ekonomikoan. Desberdintasunen eta gizarte kohesioaren aurkako borroka, alde batetik, eta krisi ekonomikoari aurre egiteko lana, bestetik, izan dira Foru Aldundiaren agendaren lehentasun nagusiak azken hilabeteetan.

Politika soziala eta sustapen ekonomikoa ere gure lurraldearen eredu sozioekonomiko propioaren oinarriak dira, Gipuzkoa eredua deiturikoa, hein handi batean Gipuzkoak gaur egun duen garapen eta ongizate maila handiaren arduraduna dena. Beraz, COVID-19ak markatutako errealitate berriak ardatz estrategiko horiek finkatu besterik ez du egin, eta horrela daude jasota Gipuzkoako Foru Aldundiaren agintaldi honetarako Plan Estrategikoan.

2021ari begira, Gipuzkoako Foru Aldundiak bi fronte horietan ahaleginak bikoiztearen alde egin du, desberdintasun sozial edo ekonomikoen hazkundeak geldiarazteko eta, horrela, foru gobernu honek ezarritako funtsezko helburu estrategikorantz: Gipuzkoa desberdintasun maila txikieneko lurraldeen Europako abangoardian kokatzea edo mantentzea.

Beraz, 2021eko foru aurrekontuetan gizarte politikak eta sustapen ekonomikoa lehenesten dira, epe laburreko erantzunak (hala nola, pandemiaren ondorioetarako ahulenak diren kolektiboen defentsa) epe ertain edo luzeko neurriekin uztartuz (hala nola Gipuzkoako pandemia ondoko ekonomia eraikitzeko funtsezko proiektuen garapena).

Horretarako, eta Ekonomia Itunaren Batzorde Mistoaren azken bileran lortutako akordioari esker, Gipuzkoak defizit gaitasuna izango du, betiere aurreikusitako bilketa jaitsiera konpentsatzeko, pandemiak sortutako aparteko gastuak bere gain hartzeko, jarduera ekonomikoa sustatzeko planak abian jartzeko eta etorkizuneko proiektuetan inbertitzeko.

2021eko aurrekontua emaitzetara bideratutako aurrekontu baten beharkizunei jarraituz osatu da.

Emaitzetara bideratzean, aurrekontu programek adierazleak helburuekin lotzen dituzte, eta azken horiek ekintzekin eta baliabideekin. Horrenbestez, politika publikoen multzo osoa gauzatzeko oinarrizko tresna izateaz gain, aurrekontuak plangintza eta ebaluazio sistema ere badira, aurrekontuko baliabideak lortzea espero diren emaitzekin lotzen baititu, betiere efikazia, efizientzia eta gardentasuna hobetze aldera.

Ikuspuntu horrek aukera ematen du zeharkako politikak elkarrekin uztartzeko (genero berdintasuna, hizkuntza berdintasuna eta partaidetza), eta programek politika horien garapenean duten eragina adierazten du.

Indartu egiten da herritarren partaidetza, Gipuzkoako Foru Aldundiak bultzatu duen “2021eko Aurrekontu Irekiak” izeneko prozesu berria sartuta.

Gipuzkoako Lurralde Historikoaren aurrekontu orokor hauen helburua baliabide publikoen kudeaketa finantzario egokia lortzea da, gastu publikoaren banaketan ahalik eta efizientziarik handiena ziurtatze aldera.

Aurreko ekitaldiari dagokionez, aurrekontu osoa % 6,66 murriztu da, aurrekontu propioa % 7,40 hazi da eta Udalak Finantzatzeko Foru Funtsa, aldiz, %7,15 murriztu da termino homogeneoetan.

Gastu politikei dagokienez, gizarte gastuetara eta errepide bidezko bidaiarien garraiora bideratutako kredituak zabalgarritzat hartu dira, kontuan izanik gerta daitekeela haien zuzkidura nahikoa ez izatea ekitaldian zehar agertzen diren beharrei aurre egiteko, betiere azpimarratuz borondate politikoa dela kreditu horiek zuzkitzea aurrekontu beharrak estali arte.

Lurraldearen ongizatea garatzeko udalen eta Gipuzkoako Foru Aldundiaren artean beharrezkoa den lankidetza kontuan hartuta, aurrekontu hauek 40,41 milioi euroko dirulaguntzak aurreikusten dituzte lurraldeko toki entitateen alde.

Gipuzkoan, Araban eta Bizkaian zerga itunduen ondorioz bildutakoaren datuak (PFEZ, Sozietateen gaineko Zerga, BEZ, Zerga Bereziak,...) eta Udalak Finantzatzeko Foru Funtsari buruzkoak.

Zerga Itunduen bilketa 2020ko abenduaren 31ra arte
Zerga Itunduen bilketa. 2006-2020 epealdia
Udalak Finantzatzeko Foru Funtsa 2005-2020 eredua