Albisteak

Ipuinak eta Antzezlanak izenburupean, euskal kulturaren berrikuntzan funtsezkoa izan zen emakume baten ipuinak eta antzezlanak biltzen dituzte liburukiek.

Crossover jaialdia Gipuzkoako Foru Aldundiaren Kultura Departamentuak sustatzen du, eta Kultur Factory kultur agentziarekin elkarlanean antolatzen da. Jaialdia martxoaren 23tik 28ra egingo da Donostian, Santa Teresa komentuan —gaur egun Koldo Mitxelena Kulturunearen egoitza— eta Tabakaleran.

Ekimenak bere ibilbidea sendotu du Gipuzkoako talentu berritzaileari bultzada emateko plataformatzat, izan ere, 2026ko deialdian 153 proiektu aurkeztu dira.

Otsailaren 28an emanaldi berezi bat izango da Príncipe zineman, gaueko 21:00etan, Gipuzkoako Foru Aldundiko Kultura Departamentuak eta SADEk antolatuta; photocalla, zozketak eta jendearentzako sorpresak egongo dira. Sarrerak doan izango dira eta Príncipe zinemako txarteldegian jaso beharko dira gaurtik aurrera, gehienez ere 4 gonbidapen pertsona bakoitzeko.

Gipuzkoako Foru Aldundiko Kultura eta Gazteria Departamentuak eta Donostiako Udaleko Gazteria Zinegotzigoak aurreproiektu bat aurkeztu dute, eraikina lurraldearen aniztasuna islatuko duen erreferentziazko gune handia bihurtzeko

Goizane Álvarez: “Gipuzkoarren % 87k etxetik hamabost minutu baino gutxiagora du kultura eskaintzaren bat aukeran. Bokazio sozial argia duen kultura politika baten emaitza da hori: askotariko kultura sare bat sortzea, kultura ohitura berrietara egokitua eta herritar guztien eskura dagoena".

Elkarrizketan eta eztabaidan oinarritutako ziklo hau Foru Aldundiko Kultura Departamentuaren apustu nagusietako bat da. Urtarriletik ekainera hamar saio egingo dira, eta identitatea, beldurra, irudimena, indarkeria, nostalgia edo adimen artifiziala bezalako gaiak jorratuko dira.

Laguntza 25.000 eurokoa izango da, eta «Muñagorri» liburua sortzea bultzatuko du. Proiektu horrek 1982an ETAren atentatu baten biktima izan zen Alberto Muñagorriren bizitza berreraikiko du. Goizane Álvarez Kulturako diputatuak azpimarratu duenez, bekak «egiarekin, memoria demokratikoarekin eta giza eskubideekin konprometitutako sorkuntzaren balioa aitortzen du».

Hogei ahotsek baino gehiagok –horien artean Kepa Junkerak, Bernardo Atxagak eta Jon Maiak– tradizioa, mestizajea eta kultura-nortasuna uztartzen dituen historia bat berreraiki dute. Filma Gorka Hermosak eta Iñaki Pinedok zuzendu dute, eta abenduaren 19an estreinatuko da Donostiako Antzoki Zaharrean, euskal kulturako izen handien emanaldi eta testigantzez lagunduta.

Udalerri bakoitzak tailer bat eta hiru ikuskizun hartuko ditu; guztiak doakoak izango dira eta herritar guztiei irekita egongo dira.

"Asetu zure jakinmina” lelopean, irakurzaletasuna eta kulturarako zaletasuna bultzatzeko kanpainan 11.000 bonu aterako dituzte, Gipuzkoako 68 liburu-dendatan banatzeko. Goizane Álvarez Kulturako diputatuak azpimarratu du aurrekontua % 50 handitu dutela.

Hiru saio izango ditu ekimenak: lehenengoa urriaren 28an izango da, Maikel Rodriguez kubatarraren eskutik. Azaroan, Booloo Senegal-en txanda izango da, eta abenduan, Ecocrea Kolonbiako erakundearena. Saio guztiek bi zati izango dituzte. Lehena, identitateari eta bizi-esperientziei buruz eztabaidatzeko eta hausnartzeko; bigarrena, berriz, kultura-adierazpenei buruzkoa.

Proiektua Gipuzkoaren izena lehen aldiz idatziz jaso zeneko milurtekoaren ospakizunaren barruan kokatzen da, eta Batzar Nagusien eta Aldundien milaka dokumentu historiko munduko edozein lekutatik eskuratzeko aukera emango du.

"Irakurri, hitz egin, abestu eta jolastu" lelopean, Bookstart Euskadi-Gipuzkoa programaren laugarren edizioa aurkezten da. Irakurzaletasuna sustatzeko doako programa da, eta urtero euskarazko, gaztelaniazko eta ingelesezko liburuak ematen dizkie 0 eta 3 urte bitarteko haurrei, eta 5 urtera artekoei, biztanle gutxiko eremuetan. Hala, aurten, Ataunek, Idiazabalek eta Legorretak bat egingo dute Alkiza, Larraul, Lasarte-Oria, Ordizia, Orio eta Urnietako udalerriekin, non dagoeneko abian dagoen ekimena.

Goizane Alvarez Kultura diputatuak azaldu duenez, ekimenaren helburua kontakizun historikoari heltzea da, “hiru ardatzetatik: ikerketa historiografikoa; kazetaritza, memoria eta testigantza pertsonala, eta fikzio literarioa”. Egitarauak hiru ponentzia izango ditu, eta horietako bakoitza Donostian zein Gasteizen egingo da urrian zehar.

Goizane Álvarez: "Ondarea identitatea, memoria eta etorkizuna da, eta guztiontzat irisgarria izatea nahi dugu".

Laguntza-lerro horrek 14.000 euroko aurrekontua du, eta Aldundiko Kultura Departamentuak bultzatutako 2024-2027 aldirako Beken Plan Estrategikoaren parte da.

Mexikon filmatu zen, María Luisa Elío nafarraren memorietan oinarrituta, eta filma erbesteko zinemako obra garrantzitsuenetako bat da. Proiektu honek Nafarroako Gobernuaren babesa eta UNAM Filmategiaren lankidetza ditu. Filma Zinemaldian izango da ikusgai, Klasikoak atalaren barruan.

Aztarnategian aurkitutako kultura mousteriarreko piezak adierazten dute neandertalak izan zirela San Adrianen

Eroritako piezak Gipuzkoako Artxiboa Historikoan utziko dira behin-behinean. Bestalde, eraikinaren sistema elektrikoan kalteak baztertzeko bigarren berrikuspen bat egiten ari dira.

Mari Jose Telleria, Kultura zuzendaria: «Aurkikuntza honek berresten du Gipuzkoako kostaldeak, bertako badia babestu eta estuarioekin, potentzial arkeologiko handia duela. Organismo guztiek elkarrekin lanean jarraituko dugu haien ondare-balioa babesteko eta zabaltzeko».

Gipuzkoak berriz ere dantza egingo du Dantz Point-en erritmoan: sei herri eta data baieztatu dira 2025erako

Zikloak bostehun lagun inguru bildu ditu, aurrez aurreko partaideen eta saioak streaming bidez jarraitu dituztenen artean. Guztira hamar solasaldi egin dira, hiri garaikidearen erronkei buruzko hainbat gai jorratuz.

Aldi berean euskaraz eta gaztelania filmatutako lehen seriea da, eta Pausoka eta Zebra Producciones enpresek ekoiztu dute. Jon Lukas eta Itziar Atienza dira protagonista nagusiak, eta, haiekin batera, Gorka Otxoa, Ane Rot eta Ainhoa Larrañaga ageri dira, besteak beste.

Euskal Itsas Museoak ibilbide bat diseinatu du duela mila urteko aztarnetan aberatsak diren Gipuzkoako kostaldeko hogeiren bat kokagunetan barrena, eta Zumalakarregi Museoak XIX. mendeko begirada bat eskainiko du, garai hartan eratu eta sendotu baitzen Gipuzkoako lurraldea

Goizane Álvarez Kulturako diputatuak azpimarratu duenez, "Koldo Mitxelenaren zati bat eraberritzea legegintzaldiko kultura arloko proiektu estrategikoa da, eta 2026an aire berrituta irekiko ditu ateak, ekipamendu publiko, bizi eta guztientzako irisgarri izateko bokazioa indartuz."

Victoria Eugenia Antzokia izango da Desagertuta, Primeran telesail berritzailearen lehen emanaldia, aldi berean gaztelaniaz eta euskaraz filmatu dena. Urrian, María Guerrak eta Mariola Cubellsek "La substancia. Actrices contra el tiempo" ekimena Irunen, Zumarragan eta Eibarren errepikatuko dute.

Euskarazko podcast sorta bat, bokazio didaktikoa duena eta memoria historikoa ardatz duena, 1960tik gaur arte Espainian izandako terrorismoa errepasatzen duena.

Apirilaren 4an aurkeztu da Foru Jauregian 'Gipuzkoa. Izanetik izena 1025-2025' erakusketa. Prentsaurrekoan parte hartu dute Goizane Álvarez Kultura diputatuak, Xabier Olano Altzoko alkateak eta Elena Arrese erakusketako komisario eta artistak.

Ekitaldia 18:00etan hasiko da, Donostiako Santa Teresa Komentuko areto nagusian –Koldo Mitxelena Kulturunearen egungo egoitza–, eta euskaraz egingo da.

Gipuzkoako Foru Aldundiko Kultura Departamentuak ondare arkitektonikoa ardatz izango duen Europako Ondarearen Jardunaldien edizio berria aurkeztuko du.

Crossover Gipuzkoako Foru Aldundiko Kultura sailak sustatutako eta Kultur Factory kultur agentziarekin elkarlanean antolatutako jaialdia da. Crossover-en estreinaldi esklusiboak izango dira: ‘La caza del solitario’, Movistar Plus+-en true crime original bat, eta ‘Mariliendre’, Atresplayer-en jatorrizko telesaila, Javier Calvok eta Javier Ambrossik ekoitzia

Topaketak apirilaren 3tik 5era egingo dira Koldo Mitxelena Kulturunean, Donostiako Santa Teresa Komentuan

Jarduerak ostiral honetan abiatuko dira, ‘Las 10 de 10’ erakusketarekin, eta ekainaren 6ra arte hainbat solasaldi, tailer eta hitzaldi izango dira. Bertan Lucía Lacarra, Isabel Verdini, Montse Fornells edo Carmen Lahoz egongo dira, bai eta Carmen Lomana edo Irango Sahar Mirhoseini artista ere, besteak beste.

Azpeitiako Esklaboen komentuan kokatuta, Mendietxek Euskal Herriko eta nazioarteko alpinismoaren ibilbide zirraragarrian murgiltzen ditu bisitariak, kirolariek espedizioetan erabilitako argazki eta objektu pertsonalen bilduma handi baten bidez.

Hiru ikertzaileri 3.500 euroko dirulaguntza bana eta bi astez Euskadiko Filmategian lan egiteko espazioa emango zaizki. Proiektua aurkezteko epea, datorren ostiralean, martxoaren 7an hasiko da eta apirilaren 22ra arte egongo da zabalik

Haren familiak Koldo Mitxelena Kulturunaren liburutegian gorde zuen funtsak erakusgai jarritako materialaren % 90a osatzen du. Koldo Mitxelenaren obrak egin bitartean, material hori Oñatiko Artxibo Historiko Probintzialean gorde da, eta erakusketa amaitu ondoren, irailaren 28an, bertara itzuliko da.

Aurtengo edizioan, zortzi musika-proiektu eta arte eszenikoetako bi aukeratu dira. Artistek lau emanaldi eskaini ahal izango dituzte 2025ean zehar, formazio programa bat jasoko dute, entseatzeko tokiak izango dituzte eta promozio bideo baten protagonista izango dira.

Mikel Markez eta Pako Aristi artistek sortutako gida hau Kultura Eskola programaren barruan kokatzen da. Programa horren bidez, Kultura Departamentuak kulturara hurbildu nahi ditu 12 eta 16 urte bitarteko Gipuzkoako nerabeak.

Argitalpen honek azterketa bat egiten du XIX. mendearen azken herenetik gaur egun arte, eta artxibo- eta bibliografia-iturriak ikertzen ditu, Gipuzkoako emakumeen borroka sindikala dokumentatzeko.